01 Алмаарасан Бүркіт көрсетілімге қатысатын «Сұңқар» орталығы осы шатқалдың жанындағы Алма-Арасан көшесінде тұр.
02 Жоңғар Алатауы Бүркіт пен ителгі парктің жыртқыш құстар тізімінде бар. Табиғатта кездесуге ешкім кепілдік бермейді.
03 Қаратау қорығы 118 құс түрі тіркелген, олардың арасында бүркіт, сақалтай және ителгі бар.
Бүркітпен аңшылықты Қазақстанда сайыста көру оңай, ал күні белгілі сайыс Шығыс Қазақстан облысы Бозанбай ауылындағы «Шығыс Салбурыны». 2026 жылғы қазанда оған тоғыз елден бүркіт пен сұңқар ұстаған 150-ге жуық шебердің қатысуы күтілді. Фестивальден тыс шынайы нұсқа біреу: Алматыдағы «Сұңқар» орталығы, онда аңшылық емес, құс көрсетілімі өтеді. Нені жоспарлап жатқаныңызды бірден шешіп алыңыз.
Бүркітті көрудің төрт жолы: салыстыру
Әр жолда өз тәжірибесі бар, сондықтан не көргіңіз келетініне және күндеріңіздің жылжи алатынына қарай таңдаңыз.
| Қайда | Не көресіз | Қашан | Дерек қаншалықты сенімді |
|---|---|---|---|
| «Шығыс Салбурыны», Бозанбай, Ұлан ауданы, ШҚО | Тірі аңмен сайыс, тазы жарысы, ат ойындары | 2026 жылы 9–10 қазан; 2023 жылы 25 қараша | Облыс әкімдігі, 2026 |
| Salburyn турнирі, Ақай Нүсіпбеков ауылы, Алматы облысы | Үш кезеңдік сайыс | 2023 жылы қазанның ортасы | 2023 жылғы бір репортаж, кейінгісін таппадық |
| «Сұңқар» орталығы, Алма-Арасан көшесі 7, Алматы | Үйретілген құстар көрсетілімі, бүркіт те бар | Расталмаған | 2023 жылғы мақала, орталықтың сайтын таппадық |
| Қорықтар мен парктер | Жабайы құс, сәті түссе | Кестесі жоқ | Тек түрлер тізімі |
Қысқасы: фестиваль құстың нағыз жұмысын көрсетеді, бірақ әлі жоқ күндерге байлайды. «Сұңқар» Алматыға кез келген сапарға сыяды, тек алдын ала жұмыс істейтінін тексеріңіз.
«Шығыс Салбурыны»: сапарды соған қарай құруға тұрарлық фестиваль
Бозанбай бұл шараны 2021 жылдан қабылдап келеді, алғашқы турнир «Қансонар» деп аталған. 2022 жылдан ол халықаралық болып, қазіргі атын алды. 2026 жылы бағдарламаға алғаш рет қыран құстармен аңшылықтан ашық Азия кубогі енді, ал фестивальдің өзі Туризм және спорт министрлігінің ірі іс-шаралар күнтізбесіне кірді.
Негізгі алаң «Бүркіт төбе» деп аталады. Құстардан бөлек бағдарламада тазы жарысы, асау үйрету, аттан садақ ату, теңге алу, қолөнер жәрмеңкесі және концерт бар. 2023 жылы фестивальде 40 бүркіт, 10 сұңқар және 40 тазы болды, ал қонақтар Қытай, Қырғызстан, Моңғолия мен Ресейден келді. Өзіңіз ер-тұрманға отырғыңыз келсе, № 232 бұйрық жылқы жалдау ставкасын жеті ұлттық паркке бекіткен; атпен серуен қай жерде және қалай ұйымдастырылатыны бөлек талданған.
Өскеменге ұшып, әрі қарай жолмен жүру керек: FlyArystan 2026/27 қысқы кестесінде қаланы Алматыдан да, Астанадан да көрсетеді. Әкімдік күнін атамай, билет алмаңыз: фестиваль бір шығарылымнан екіншісіне дейін бір айдан астам уақытқа жылжыған.
Сайыс қалай өтеді
RFE/RL 2023 жылғы Salburyn турнирінде үш кезеңді сипаттайды. Алдымен құс алыстан шақырғанда тез оралуы тиіс. Содан кейін ол арқанмен айналдырылған терімен немесе жүнмен жасалған жемге шүйіледі. Финалда тірі аңға аңшылық жүреді: төрешілер жылдамдықты, әдемілікті және мінез-құлықты бағалайды, ал аңшылар ұлттық киіммен шығады.
Балалармен барсаңыз, мұны ескеріңіз: 2023 жылы Бозанбайда жартылай финалда қоян, финалда түлкі жіберілді. Аңды жұрттың көзінше ұстайды. Тек құстарды көргіңіз келсе, көрсетілім көбірек жарасады.
«Сұңқар»: Алматыға ең жақын бүркіт
«Сұңқар» 1989 жылы ителгіні қорғау үшін құрылған және Алма-Арасан көшесі, 7 мекенжайында, Алма-Арасан шатқалының жанында тұр. Welcome.kz орталық құстарының арасында бүркіт бар және ол көрсетілімге қатысады деп жазады. Сапарды Алматы үстіндегі таулардағы күнмен оңай қосуға болады.
Туристік беттер көрсетілімнің күнін, сағатын және маусымын әртүрлі атайды, ал орталықтың өз сайтын таппадық. Шығар алдында жүргізушіден немесе қонақүй әкімшісінен сол жерге қоңырау шалуын сұраңыз.
Жабайы бүркіт: қайда тіркелген
Бүркіт бірнеше қорғалатын аумақта мекендейді, бірақ кездесуге ешбір дереккөз кепілдік бермейді. Біздің беттерімізде ол Жоңғар-Алатау, Қаратау қорығы, Батыс Алтай, Үстірт, Наурызым және Семей орманы тізімдерінде бар. Парк материалдары оны Шарынға апаратын жолда да атайды. Басқа түрлер туралы Қазақстанда жануарларды қайдан бақылауға болады іріктемесінен оқыңыз.
Афиша мен бағдарламадағы сөздер
Бағдарламалар әдетте қазақ және орыс тілдерінде болады, бұл сөздер оларды түсінуге көмектеседі. Мерекелерде кездесетін басқа сөздер мен салттар, мысалы шашу, бата және көкпар, қазақ салт-дәстүрлері туралы материалда жинақталған.
| Сөз | Мағынасы |
|---|---|
| Бүркітші | Бүркітпен аң аулайтын адам |
| Құсбегі | Қыран құстармен аңшылық шебері |
| Сұңқар | Қыран құс, орысша «сокол» |
| Тазы | Қазақтың аңшы иті |
| Салбурын | Дәстүрлі аңшылық және турнирлердің атауы |
Нені растай алмадық
Жиі қойылатын сұрақтар
Қазақстанда бүркітшілер фестивалі қашан өтеді?
Туристер бүркітшілерді көре ала ма?
Бүркітпен қандай аңды аулайды?
Бүркітпен аңшылық ЮНЕСКО тізіміне кірді ме?
Дереккөздер
- Шығыс Салбурыны-2026 халықаралық фестивалі басталды — ШҚО әкімдігі, 2026 жылғы қазан
- Наследие кочевников объединяет страны: «Шығыс Салбурыны – 2026» — Informburo
- Golden eagles, falcons and Tazy dogs at a traditional hunting festival — The Astana Times, 29.11.2023
- Kazakhstan pays tribute to an ancient way of life with competitive eagle hunting — RFE/RL, 18.10.2023
- Falconry, a living human heritage — ЮНЕСКО
- Sunkar bird nursery — Welcome.kz, 28.07.2023
Осы бөлімде: Қазақстанда қайда бару керек
- Алматы аспалы жолдары: қайсысы жұмыс істейді, қайда көтереді және кімге тегін
- Алматыдағы мұз айдындары: тегін қалалық сырғанақтар және 2026/27 маусымы туралы белгілісі
- Қазақстанда атпен серуендеу: Алматы маңы мен тауларда
- Қазақстанда және Алматы маңында глэмпинг: түнде қай жерде жылы және брондау алдында не тексеру керек
- Қазақстандағы жұлдыз ағыны: 2026–2027 жылдардағы метеор ағындарының күнтізбесі және жұлдыздарды қайдан бақылауға болады
- Ақмола облысында не көруге болады: қарағайлы көлдер, дала таулары және жады орны
- Ақпанда Қазақстанда қайда бару керек: шаңғы, ыстық бұлақтар және жылы залдар
- Ақтаудан қайда бару керек: Маңғыстаудың теңізі, ойпаттары, шыңдары мен киелі орындары
- Ақтөбе облысында не көруге болады: таулар, бор, кесене және киік резерваты
- Алакөл, Балқаш әлде Қапшағай: су жағасында қайда демалу керек
- Алғашқы өрлеуге арналған Қазақстан шыңдары: қайсысынан бастау керек
- Алматы және маңайындағы көлдер: өзіңізге қайсысы лайық
- Алматы қыста: шаңғыға қайда бару керек және қалада немен айналысуға болады
- Алматы облысында не көруге болады: Алматыдан сапарды қалай таңдауға болады
- Алматы сарқырамалары: бір күнге қайда бару керек және не таңдау керек
- Алматы таулары: Көктөбеден мұздықтарға дейін — сапарға не таңдау керек
- Алматы шатқалдары: бір күнде шынымен не үлгеруге болады
- Алматыдан бір күнге қайда баруға болады: таулар, көлдер, қорғандар мен курорттар
- Алматыдан демалысқа және бір күнге қайда бару керек
- Бурабай әлде Баянауыл: жазға қайсысын таңдау керек
- Демалыс күндері Астанадан қайда баруға болады: табиғаттағы 5 орын
- Жазда Қазақстанда қайда баруға болады
- Жамбыл облысында не көруге болады: Тараздың қарахан кесенелері мен Мойынқұм құмы
- Желтоқсанда Қазақстанда қайда бару: шаңғы, ыстық су және жылы залдар
- Жетісу облысында не көруге болады: шөл, мұздықты таулар, қорғандар және термалды бұлақтар
- Көктемде Қазақстанда қайда баруға болады
- Көкшетаудан қайда баруға болады: іргедегі көлдер, елорда және алыстағы дала
- Көліксіз қайда баруға болады: автобуспен, аспалы жолмен немесе жаяу жететін таулар, саябақтар мен кесенелер
- Күзде Қазақстанда қайда баруға болады
- Қазақстан әлде Қырғызстан: тау сапарына қайсысын таңдау керек
- Қазақстан даласы: даланы өз көзіңізбен қайдан көруге болады және қайда кіруге рұқсат бар
- Қазақстан жануарлары: арқарды, қоқиқазды немесе киікті көру үшін қайда бару керек
- Қазақстан кесенелері мен Жібек жолының ежелгі қалалары: қайда және қашан бару керек
- Қазақстан көлдері: саяхатқа 15 орын
- Қазақстан көлдерінде су жағасында демалыс: қалаңыз бен айыңызға қарай қайсысын таңдау керек
- Қазақстан мешіттері: қайсысын көру керек және барғанда өзіңізді қалай ұстау керек
- Қазақстан музейлері: тақырып бойынша таңдау және жолға шықпас бұрын тексеретін жайттар
- Қазақстан ормандары: тайганы, дала қарағайлы ормандарын және таулы шыршалықтарды қайдан іздеу керек
- Қазақстан петроглифтері: Алматы маңындағы үш жердің қайсысын таңдау керек
- Қазақстан сарқырамалары: Түрген, Бутаковка және Бурхан-Бұлақ
- Қазақстан су қоймалары: ең ірілері кестеде және қайсысында демалуға болады
- Қазақстан таулары: жоталар, шыңдар және қайда бару керек
- Қазақстан үңгірлері: Маңғыстаудың жерасты мешіттері және сапарға татитын мешіттер
- Қазақстан шатқалдары: сапарға қайсысын таңдап, қашан бару керек
- Қазақстан шөлдері: бархандарды, бор жарларын және тартылған теңізді қайдан көруге болады
- Қазақстанда балалармен қайда бару керек: аспалы жолдар, жабық жағажай, су және мұражайлар
- Қазақстандағы жорықтар: Алматы маңындағы соқпақтар, алыс таулар мен дала сілемдері
- Қазақстандағы Жібек жолы: үш дәліз, ЮНЕСКО қалалары және оларды қайдан көруге болады
- Қазақстандағы Каспий теңізі: жағалаудан қай жерді таңдап, қашан бару керек
- Қазақстандағы табиғат аясында демалуға арналған ТОП-10 орын
- Қазақстандағы Тянь-Шань: тау жүйесі қайда өтеді және қай жотаны таңдау керек
- Қазақстанның ежелгі қалалары: тоғыз қалашықтан не қалды және қайда бару керек
- Қазақстанның ерекше жерлері: көп адам бармайтын, ұйымдастырылған бағыттан тыс орындар
- Қазақстанның жеті кереметі: байқау қорытындысы расталмады, ал екі тізім бар
- Қазақстанның киелі жерлері: 19 қасиетті орын және өзіңізге лайығын қалай таңдау керек
- Қазақстанның көрікті жерлері: сұраныс пен қолжетімділік бойынша 50 орын
- Қазақстанның табиғи көрікті жерлері: 20 орынды қала мен маусымға қарай қалай таңдауға болады
- Қазақстанның тау шаңғысы курорттары: Алматы мен Өскемен маңында қайда шаңғы тебуге болады
- Қазақстанның ыстық бұлақтары: бір күнге, демалыс күндеріне немесе ем курсына қайда бару керек
- Қазан айында Қазақстанда қайда бару керек: Алматы таулары, оңтүстік кесенелері және жылы су
- Қаңтарда Қазақстанда қайда бару керек: таулар, ыстық су және жылы залдар
- Қарағанды облысында не көруге болады: таулар, көлдер және лагерь жады
- Қарағандыдан қайда бару: еске алу орындары, Сарыарқа таулары, көлдер және Астана
- Қарашада Қазақстанда қайда баруға болады: ыстық бұлақтар, мұражайлар және оңтүстік
- Қонаевтан қайда бару керек: Іле жағасындағы буддалық жартастардан Алматы үстіндегі тау көлдеріне дейін
- Қызылорда облысында не көруге болады: ғарыш айлағы, Арал, қорық-арал және Қорқыт Ата
- Қызылордадан қайда бару керек: дала төсіндегі ғарыш айлағы және Сырдария бойындағы көне қалалар
- Қыркүйекте Қазақстанда қайда бару керек: оңтүстік, батыс, дала және Алматы маңындағы таулар
- Қыста Қазақстанда қайда баруға болады
- Мамырда Қазақстанда қайда бару керек: оңтүстік әлі қызбай, солтүстік қардан арылған шақ
- Маңғыстау облысында не көруге болады және бұл орындарды сапарларға қалай бөлуге болады
- Маусымда Қазақстанда қайда бару керек: бұл ай ең жоғары баға алатын 11 орын
- Наурызда Қазақстанда қайда бару керек: таулар, оңтүстік және жылы су
- Наурызда қайда бару керек: 21–23 наурыз мерекесіндегі табиғат
- Өскеменнен бір күнге, демалысқа немесе аптаға қайда баруға болады
- Павлодардан демалыс күндері және бір күнге қайда баруға болады
- Сәуірде Қазақстанда қайда бару керек: оңтүстік, гүлдеген Алматы және Маңғыстаудың борлы жартастары
- Семейден қайда бару керек: Абай қаласы, қарағайлы орман, Шаған, Баянауыл және Алтай
- Талдықорғаннан қайда бару керек: таулар, құм төбелер, обалар және ыстық су
- Тамызда Қазақстанда қайда бару керек: көлдер, биік таулар және Алтай
- Тараздан қайда баруға болады: қала ішіндегі кесенелерден Түркістан мен Мойынқұм құмына дейін
- Түркістан облысында не көруге болады: киелі орындар, қалашықтар, таулар және шипажай
- Түркістаннан қайда бару керек: 1–3 күнге қалашықтар, кесенелер, таулар мен құмдар
- Фотографқа арналған Қазақстанның әдемі жерлері: қайда түсіріп, қай айда бару керек
- Шарын әлде Көлсай мен Қайыңды: бір күніңіз болса, қайда бару керек
- Шығыс Қазақстан облысында не көруге болады: сегіз орын және таңдау жолы
- Шымбұлақ әлде Ой-Қарағай: Алматы маңында қай курортты таңдау керек
- Шымкенттен бір күнге, демалысқа немесе термалды су үшін қайда баруға болады
- Шілдеде Қазақстанда қайда бару керек: көлдер, биік таулар және Алтай
