charyn.kz Қазақстан табиғаты бойынша тәуелсіз жол сілтеуші
Көкнәр алқаптары: Алматы маңындағы қызыл алқап пен қарлы жота

Қазақстандағы көкнәр алқаптары: қашан гүлдейді және неге жыл сайын басқа жерде

Алматы маңындағы қызыл алқаптар сәуірдің соңы мен мамырдың басында шамамен екі апта гүлдейді, ал орны жыл сайын ауысады. Бұл бір өсімдік те емес: астарында үш түр бар.

Фото: Grigoriy Bunkov · Pexels

Қазақстандағы көкнәр алқаптары сәуірдің соңынан мамырдың ортасына дейін Алматы, Жамбыл және Түркістан облыстарында гүлдейді. Әр алқаптың гүлі шамамен екі апта тұрады. Ботаник айтқандай, бұлар бір жерде тұрақты өспейді, сондықтан «көкнәр алқабының мекенжайы» деген нәрсе жоқ.

Көктемгі Алматы облысы: жабайы көкнәр алқабы мен көкжиектегі таулар
Алматы облысы көктемде: жабайы көкнәр алқабы және алыстағы таулар. Никита Михайловский · Wikimedia Commons · CC BY-SA 4.0

Бір гүл емес, үш өсімдік

Институт маманының айтуынша, «көкнәр» деп аталатын қызыл гүлдердің астарында үш бөлек өсімдік жатыр. Оларды жемісінен ажыратуға болады.

ӨсімдікЖемісіГүлінің белгісі
Павлин көкнәріқысқа, дөңгелек қауашақкүлтесінің түбінде қара дақ, көзге ұқсайды
Қайырылған ремерия10 см-ге дейін жіңішке бұршақ, төмен иіледітүбінде қара дақ, кейде ақ жиекті
Сәнді мачокқылшықты бұршақ тәріздікүлтесі жиі қызғылт сары

Баяндамаға бұл кесте ыңғайлы: бір суретті анықтау үшін жеміс қарауға жеткілікті. Үшеуі де біржылдық, сондықтан тұқым мен жаңбырға тәуелді.

Сапарды қалай жоспарлау керек

Алқаптар кезеңі қысқа, сондықтан басты тәуекел — кешігу. Төрт қадам:

  1. Сәуірдің соңынан бастап жаңалықты қараңыз: Tengrinews алқап орнын әлеуметтік желіден тексеруге кеңес береді.
  2. Бағытты таңдаңыз. Хабарланған жерлер: Қапшағай жолы мен Байсерке, Құлжа жолы, Бурундай мен Космос сыртында, Шеңгелді, Іле ауданы. Бұл өткен жылдардағы орындар, кепіл емес.
  3. Таң немесе кештегі жарықта барыңыз, Kazinform фотографы да соны ұсынады.
  4. Қосымша алқапты ойлаңыз: алғашқы алқапта адам көп болады.

Ескерту: Kazinform бір көктемгі түсірілімде бұрынғы жерлерде көкнәр аз болғанын жазған, сондықтан кепілдік жоқ.

Өзге гүлді алқап және жақын маршруттар

Мамырдағы сапарға басқа бағыттарды да қосуға болады: Шарын немесе Қара шатқал, оның бетінде көкнәр суреті бар. Мамырдағы басқа бағыттар: мамырда қайда бару керек. Жылдық кесте: табиғат күнтізбесі.

Алқапта өзін қалай ұстау керек

Министрлік букетке жұлмауға шақырады: гүл тез солады. Kazinform көкнәр алқаптарында қоқыс көп екенін де жазған, сондықтан қоқысты өзіңізбен алып кетіңіз. Жеке егістікке кірмеңіз, жол жиегінде қауіпсіз тұрыңыз.

Әлі тексерілмеген
  • Биылғы алқаптардың нақты мекенжайын ешкім алдын ала бермейді, біз де бере алмаймыз.
  • Алматыдан басқа облыстардағы нақты орындарды растай алмадық.

Жиі қойылатын сұрақтар

Көкнәр алқаптары қашан гүлдейді?
Zakon.kz сәуірдің соңы мен мамырдың басын айтады, Tengrinews биолог сөзімен мамырдың басы мен ортасын атайды. Гүлдеу шамамен екі апта, дымқыл әрі жылы ауа райында ұзарады.
Алматы маңында көкнәрді қайдан көруге болады?
Жыл сайын Қапшағай мен Құлжа жолдарының бойында хабарланады, Байсерке, Шеңгелді маңында да көрінген. Нақты алқап ауысып отырады, сондықтан сол аптадағы жаңалықты тексеріңіз.
Көкнәр Қызыл кітапқа енген бе?
Тізбеде тек жіңішке көкнәр бар. Алқаптарды құрайтын павлин көкнәрі, ремерия мен мачок тізбеде жоқ, бірақ бәрібір жұлмаған дұрыс: олар тез солады.
Көкнәрді жеуге немесе иіскеуге бола ма?
Жеп көрмеңіз: Ботаника институтының маманы көкнәр мен ремерияда алкалоид бар екенін ескертеді.

Дереккөздер

Тағы оқыңыз